Αρχική / FIFA / UEFA / Στα πέναλτι κερδίζουν οι... Τσεχοσλοβάκοι!

Στα πέναλτι κερδίζουν οι... Τσεχοσλοβάκοι!

Ημερομηνία: 12/02/2011 - 19:10

Του Κώστα Τζανιδάκη*

Μέρος 5ο - Γιουγκοσλαβία

Το πέμπτο Ευρωπαϊκό πρωτάθλημα ξεκίνησε την προκριματική του φάση έχοντας δύο αδιαφιλονίκητα φαβορί. Την Παγκόσμια πρωταθλήτρια του 1974 Δυτική Γερμανία και την φιναλίστ Ολλανδία. Τα προγνωστικά όμως διαψεύστηκαν και η εξέλιξη των αγώνων πήρε μία μορφή που λίγοι ίσως να περίμεναν.

Η προκριματική φάση

Στον πρώτο όμιλο η Αγγλία ήταν το μεγάλο φαβορί απέναντι στην Τσεχοσλοβακία, την Πορτογαλία και την Κύπρο. Όταν μάλιστα στο πρώτο παιχνίδι κέρδισε άνετα την Τσεχοσλοβακία με 3-0 στο Γουέμπλευ, όλοι μιλούσαν για τυπική διαδικασία στη συνέχεια. Τα πράγματα όμως δεν εξελίχτηκαν έτσι. Οι Τσεχοσλοβάκοι με αντεπίθεση διαρκείας, κατάφεραν να καλύψουν το χαμένο έδαφος και εκμεταλλευόμενοι τις δύο ισοπαλίες των Άγγλων με τους Πορτογάλους, να πάρουν τελικά την μεγάλη πρόκριση. Στον δεύτερο όμιλο η Ουαλία έκανε ακόμα μία μεγάλη έκπληξη αφήνοντας έξω από τη συνέχεια του θεσμού Ουγγαρία και Αυστρία, πολύ πιο εύκολα απ΄ ότι θα περίμεναν και οι πιο αισιόδοξοι οπαδοί της.

Στο τρίο γκρουπ η Γιουγκοσλαβία δεν άφησε κανένα περιθώριο αμφισβήτησης ‘’σκουπίζοντας ‘’ πολύ εύκολα Βορ.Ιρλανδία, Σουηδία και Νορβηγία. Στον τέταρτο όμιλο η Ισπανία δυσκολεύτηκε απέναντι σε Ρουμανία και Σκωτία αλλά πήρε τελικά το εισιτήριο για την επόμενη φάση. Μεγάλη απογοήτευση η Δανία η οποία κέρδισε μόλις ένα βαθμό. Σφαγή στο πέμπτο γκρουπ όπου Ολλανδία, Πολωνία και Ιταλία έδωσαν σκληρή μάχη, περιορίζοντας σε ρόλο παρατηρητή την αδύναμη Φιλανδία. Οι ΄΄ιπτάμενοι Ολλανδοί΄΄ ήταν αυτοί που χαμογέλασαν στο τέλος με καλύτερη διαφορά τερμάτων από τους Πολωνούς, αφήνοντας ένα πόντο πίσω τους τρίτους Ιταλούς. Στον έκτο όμιλο η Δημοκρατία της Ιρλανδίας ξεκίνησε εντυπωσιακά συντρίβοντας την Σοβ. Ένωση στο Δουβλίνο με 3-0 (βάση της οποίας ήταν η πανίσχυρη Δ.Κιέβου του μεγάλου Όλεγκ Μπλαχίν).

Στη συνέχεια όμως οι Σοβιετικοί ανέκαμψαν και πήραν την πρόκριση, έστω και με ένα βαθμό διαφορά. Τουρκία και Ελβετία, αν και έκαναν ορισμένες καλές εμφανίσεις, δεν μπόρεσαν να διεκδικήσουν κάτι καλύτερο από την τρίτη και τέταρτη θέση αντίστοιχα. Στον έβδομο όμιλο το Βέλγιο κατάφερε να αφήσει στα ‘’κρύα του λουτρού’’ Αν. Γερμανία, Γαλλία και Ισλανδία, χάρη στην λευκή ισοπαλία που απέσπασε από τους ΄΄τρικολόρ΄΄ στο τελευταίο παιχνίδι στο Παρίσι.

Αποκλεισμός λόγω …. Μάλτας!

Η εθνική μας ομάδα με προπονητή τον Αλκέτα Παναγούλια και με μια πλειάδα σπουδαίων ποδοσφαιριστών στις τάξεις της, κληρώθηκε αντιμέτωπη με την παγκόσμια πρωταθλήτρια Δ.Γερμανία, την υπολογίσιμη Βουλγαρία και την ανυπόληπτη ποδοσφαιρικά Μάλτα. Στο πρώτο παιχνίδι στη Σόφια αν και βρεθήκαμε πίσω στο σκορ με 3-1, καταφέραμε να ισοφαρίσουμε 3-3 και να φύγουμε με τον χρυσό βαθμό της ισοπαλίας (τα γκολ οι Αντωνιάδης, Παπαϊωάννου, Γκλέζος).

Στο επόμενο παιχνίδι με αντίπαλό τη Δ.Γερμανία στο Καραϊσκάκη προηγηθήκαμε με το εκπληκτικό ψαλίδι του Γιώργου Δεληκάρη στο 13΄ (που άφησε άγαλμα τον Ζεπ Μάγιερ), οι Γερμανοί ισοφάρισαν με τον Κούλμαν στο 51’, ξαναπήραμε το προβάδισμα με τέρμα τον Κώστα Ελευθέρακη στο 73’ για να μας ‘’κλέψουν’’ τελικά το βαθμό με γκολ του Βίμερ , επτά λεπτά πριν το τέλος. Στο επόμενο ματς με γκολ των Αντωνιάδη και Σαράφη φύγαμε νικητές από το Στάδιο Καραϊσκάκη απέναντι στους Βούλγαρους, αρχίζοντας πλέον να πιστεύουμε στο μεγάλο θαύμα.

Ένα θαύμα που δεν έγινε ποτέ, αφού στο επόμενο παιχνίδι γνωρίσαμε αναπάντεχη και ντροπιαστική ήττα στη Μάλτα με 2-0. Η ρεβάνς που πήραμε με 4-0 καθώς και η σπουδαία ισοπαλία που αποσπάσαμε μέσα στο Ντίσελντορφ από του πρωταθλητές κόσμου, με 1-1 (το γκολ ο Δεληκάρης) δεν στάθηκαν ικανά να μας οδηγήσουν στον επόμενη φάση.

Η φάση των ‘’8’’

Το πιο σημαντικό παιχνίδι της προημιτελικής φάσης ήταν αυτό ανάμεσα στη Δυτ. Γερμανία και την Ισπανία. Στο πρώτο ματς που έγινε στη Μαδρίτη οι δύο αντίπαλοι αναδείχτηκαν ισόπαλοι με 1-1 για να πάρουν την πρόκριση στη ρεβάνς του Μονάχου οι Δυτικογερμανοί με το καθαρό 2-0. Η Τσεχοσλοβακία συνέχισε την τρελή της κούρσα, αφήνοντας έξω αυτή τη φορά την Σοβ. Ένωση, η οποία είχε τρεις συμμετοχές σε τελικούς σε τέσσερις διοργανώσεις! Στο πρώτο ο παιχνίδι στην Μπρατισλάβα κέρδισαν εύκολα 2-0 για να πάρουν ισοπαλία 2-2 στη Μόσχα και μαζί την πρόκριση.

Η Ολλανδία δεν συνάντησε κανένα πρόβλημα με αντίπαλο το γειτονικό Βέλγιο κερδίζοντας και στα δύο παιχνίδια, πρώτα με 5-0 στο Φέγιενορντ (με χατ τρικ του σπουδαίου Ρέζεμπρικ) και λίγο μετά με 2-1 στις Βρυξέλες. Εύκολο έργο είχε και η Γιουγκοσλαβία αφήνοντας έξω από τη συνέχεια του θεσμού την Ουαλία ( 2-0, 1-1 ).

Η τελική φάση

Στη Γιουγκοσλαβία αποφάσισε η ΟΥΕΦΑ να αναθέσει την τελική φάση του πέμπτου Ευρωπαϊκού πρωταθλήματος ποδοσφαίρου. Το πρώτο παιχνίδι έγινε στις 16 Ιουνίου του 1976 στο Ζάγκρεμπ, κάτω από καταρρακτώδες βροχή, με αντιπάλους την Ολλανδία και την Τσεχοσλοβακία. Ο προπονητής των τελευταίων ξάφνιασε τους πάντες, δηλώνοντας: ‘’Δεν θα χαραμίσω έναν παίκτη για το μαρκάρισμα του Κρόιφ, θα τον μαρκάρουν όλοι και ..κανένας’’.

Από την άλλη πλευρά οι Ολλανδοί σκεφτόντουσαν περισσότερο τον τελικό, πιστεύοντας ότι θα ήταν μία καλή ευκαιρία να πάρουν ρεβάνς της ήττας τους από τους Δυτικογερμανούς, δύο χρόνια πριν στον τελικό του Μουντιάλ. Αποτέλεσμα οι Τσεχοσλοβάκοι να μπουν πιο δυνατά και με κινητηρίους μοχλούς τους σπουδαίους Πανένκα και Νέχοντα να προηγηθούν στο 20’ με γκολ του Όντρους. Παρόλα αυτά και επειδή η μπάλα παίζει περίεργα παιχνίδια, ο ίδιος παίκτης ισοφάρισε με αυτογκόλ για λογαριασμό των ‘’ουράνιε’’ στο 73’ φέρνοντας το ματς στα ίσα.

Ένα ματς που οδηγήθηκε στην παράταση, με τις δύο ομάδες να αγωνίζονται με δέκα παίκτες, λόγω των αποβολών των Πόλακ και Νέεσκενς. Εκεί η Τσεχοσλοβακία ανώτερη και με περισσότερα ψυχικά αποθέματα επιβλήθηκε με 3-1 (Νέχοντα 114’, Βέσελι 118’), πανηγυρίζοντας για πρώτη φορά την πρόκριση της στον μεγάλο τελικό.
Το επόμενο βράδυ στο ‘’Μαρακανά’’ του Βελιγραδίου, οι γηπεδούχοι Γιουγκοσλάβοι και οι Πρωταθλητές κόσμου Δυτικογερμανοί διασταύρωσαν τα ξίφη τους. Οι πρώτοι, έχοντας την αμέριστη βοήθεια των φιλάθλων τους, αιφνιδίασαν τους αντιπάλους τους και βρέθηκαν να προηγούνται με 2-0 χάρη στα γκολ των Ποπίβοντα ( ο οποίος έπαιζε μάλιστα στη γερμανική Άιντραχτ Μπραουνσβάικ) στο 19’ και του Τζάιτς στο 43’. Στο δεύτερο ημίχρονο οι χρυσές αλλαγές του Χέλμουντ Σεν άλλαξαν τη ροή του αγώνα.

Πρώτα ο Χάιντς Φλόε, που μειώνει στο 65’ και δίνει το σύνθημα της αντεπίθεσης και λίγο μετά ο Ντίτερ Μίλερ που ισοφαρίζει, ένα λεπτό μετά την είσοδο του στο παιχνίδι, σε 2-2 στο 80’. Ο ίδιος παίκτης παίρνει προσωπικά την υπόθεση πρόκριση και με δύο δικά του γκολ στην παράταση (115’, 119’) δίνει στην ομάδα του το εισιτήριο του τελικού, για δεύτερη συνεχόμενη διοργάνωση. Απογοητευμένοι οι ΄΄πλάβοι΄΄ τα έβαλαν στο τέλος του αγώνα με τον προπονητή τους Μλάντινιτς, κυρίως για το γεγονός ότι είχε αφήσει τον Ντίτερ Μίλερ χωρίς προσωπικό αντίπαλο.

Στον μικρό τελικό, αν και αμφότεροι απογοητευμένοι, έγινε σκληρή μάχη η οποία ανέδειξε νικήτρια την Ολλανδία με 3- 2 και πάλι στην παράταση. Τα γκολ για τους νικητές πέτυχαν οι Γκέελς (27’, 118’) και Βίλι Φαν ντερ Κέρκοφ (39’) ενώ για τους Γιουγκοσλάβους σκόραραν οι Καταλίνσκι (43’) και Τζάιτς (81’).

Ο μεγάλος τελικός

Στις 20 Ιουνίου έγινε ο μεγάλος τελικός στο Βελιγράδι ανάμεσα στην πρωταθλήτρια κόσμου και Ευρώπης Δυτ.Γερμανία και την πρωτάρα Τσεχοσλοβακία. Ο προπονητής των τελευταίων Βάκλαβ Γίετσεκ, κατάφερε να περιορίσει τα ατού των Δυτικογερμανών και κυρίως τον Ντίτερ Μίλλερ, βάζοντας ‘’βεντούζα’’ επάνω του τον Τσάπκοβιτς.

Αποτέλεσμα τα πρώτα λεπτά να είναι ένας μονόλογος για την ομάδα του, η οποία προηγήθηκε 2-0 με κοντινό πλασέ του Σβάλικ στο 8’ και φοβερό μακρινό σουτ του Ντόμπαις στο 25’ Οι Γερμανοί ευτύχησαν να μειώσουν γρήγορα με 2-1, στην δεύτερη ουσιαστικά οργανωμένη επίσκεψη τους στα καρέ του Βίκτορ, με σκόρερ τον συνήθη ύποπτο Ντίτερ Μίλερ στο 28’. Στο δεύτερο μέρος και ενώ οι Τσεχοσλοβάκοι είχαν και πάλι τον έλεγχο του αγώνα απειλώντας πολλές φορές την εστία του Μάγιερ με τρίτο γκολ, η καρδιά του πρωταθλητή μίλησε στο τέλος.

Στην τελευταία φάση του αγώνα ο Χελτσενμπάιν με κεφαλιά ύστερα από κόρνερ του άσσου της Γκλάντμαχ, Μπόνοφ, ισοφάρισε 2-2 και έστειλε το παιχνίδι στην παράταση. Η αρμάδα του Μπεκενμπάουερ πίστεψε ότι έστω και αργά, θα μπορέσει να καθαρίσει το ματς και να κατακτήσει για δεύτερη συνεχόμενη φορά το τρόπαιο. Μετά το πέρας των 120 λεπτών τίποτα όμως δεν άλλαξε και ο τελικός οδηγήθηκε στη διαδικασία των πέναλτι. Μια διαδικασία πρωτάρα, για την οποία οι δύο αντίπαλοι είχαν ενημερωθεί ότι μπορούσε να συμβεί λίγο πριν το παιχνίδι!

Εκεί λοιπόν και ενώ είχαν προηγηθεί μόνο εύστοχες εκτελέσεις, ο Ούλι Χένες έστειλε ψηλά την μπάλα άουτ, δίνοντας την ευκαιρία στους Τσέχους να έχουν την τύχη στα χέρια τους. Αντιμέτωποι ο Αντονίν Πανένκα και ο Ζεπ Μάγιερ. Ο άσσος της Μποέμιανς με ένα κτύπημα μπανάνα στο κέντρο της εστίας που έμεινε στην ιστορία, έδωσε το βαρύτιμο τρόπαιο στην πατρίδα του, στον πιο συγκλονιστικό μέχρι εκείνη τη στιγμή τελικό του Ευρωπαϊκού πρωταθλήματος.

Οι συνθέσεις του τελικού

Τσεχοσλοβακία: Βίκτορ, Πίβαρνικ, Οντρους, Τσάπκοβιτς, Κεγκ, Ντόμπιας (94’ Βέσελι), Μέντερ, Πανένκα, Μάζνι, Σβέχλικ (79’ Γιουρκέμικ), Νέχοντα
Δυτική Γερμανία: Μάγερ, Φογκτς, Σβάρτσενμπεκ, Μπεκενμπάουερ, Ντιτς, Βίμερ (46’ Φλοχ), Μπόνοφ, Μπερ (80’ Μπόνγκαρτζ), Χένες, Ντ. Μίλερ, Χολτσενμπάιν

* Κώστας Τζανιδάκης είναι Υπεύθυνος Σύνταξης του www.rockandroll.gr

Διαβάστε την ιστορία των προηγούμενων ΕURO:

- Εuro 1960: Το πρώτο EURO ήταν... κομμουνιστικό!